Een zomerse avond buiten zitten op een fraai terras - die gun je jezelf. Maar de rekening van een vakman loopt al snel op tot €60 tot €100 per vierkante meter aan arbeidskosten. Goed nieuws: een klinkerterras aanleggen is een klus die je prima zelf doet, mits je de voorbereiding serieus neemt. Dat is meteen de crux.
Wat heb je nodig?
Voor een terras van zo'n 20 m² heb je het volgende nodig:
- Klinkers of betontegels - bestel 5-10% extra voor snijverlies
- Straatzeefzand (grofkorrelig) - laag van 4-5 cm als onderbed
- Steenslag of split - fundering van 15-20 cm dikte
- Voegzand of voegmortel
- Trilplaat (te huur bij Gamma of Praxis voor ±€50 per dag)
- Waterpas, meetlint, snoerlijn, rubber hamer en een recht lattenbalk
Klinkers lopen sterk uiteen in prijs: gewone betonklinkers beginnen rond de €12 per m², keiklinkers (gebakken kleisteen) zitten op €30 tot €60 per m². Keiklinkers zijn vorstbestendiger en zien er na jaren beter uit. Als je weet dat het terras er twintig jaar moet liggen, is die meerprijs goed besteed.
Graven en fundering: hier gaat het het vaakst mis
De meeste doe-het-zelvers graven te weinig diep. Voor een degelijke opbouw ga je 25 tot 30 cm onder het eindniveau van je terras: 15-20 cm fundering + 4-5 cm zandbed + de dikte van de klinker zelf. Reken dit even door voordat je begint met graven.
Eén aandachtspunt dat je later veel ellende bespaart: leg het terras altijd iets hellend aan, weg van je huis. Minimaal 1 cm per strekkende meter. Zo loopt regenwater af in plaats van naar je fundering of je muur.
Verdicht de uitgegraven bodem met de trilplaat of een stamper. Daarna de steenslag erin, goed aanstampen, en dan het zandbed van 4-5 cm straatzeefzand. Strijk dat zandbed strak af met een recht lattenbalk langs twee geleidepijpen. Dit klinkt simpel, maar het is het meest bepalende werk van de hele klus - een scheef zandbed geeft een scheef terras dat nooit meer recht te leggen is.
Span een snoerlijn langs de randen om de hoogte en het verloop te bewaken, en controleer regelmatig met een waterpas.
Klinkers leggen in het juiste patroon
Welk patroon je ook kiest, begin altijd langs een rechte basislijn - de huismuur of een gespannen snoerlijn. De meest gebruikte patronen zijn:
- Halfsteens verband - klassiek, het snelst te leggen
- Visgraatpatroon - sterker en mooier, maar meer snijwerk
- Diagonaal patroon - speels resultaat, meer afvalmateriaal
Leg elke klinker zo neer dat hij direct op zijn plek zakt, zonder te schuiven. Klinkers die je over het zandbed sleept, trekken het vlak scheef. Gebruik een rubber hamer om ze voorzichtig gelijk te tikken, en altijd met een stuk spaanplaat of een afgedankte klinker ertussen om de bovenkant niet te beschadigen.
Snijden doe je met een klinkersnijder (ook te huur) of een haakse slijper met diamantschijf. Draag bij het zagen altijd een stofmasker en veiligheidsbril - klinkergruis wil je niet inademen.
Meer buitenprojecten voor het zomerseizoen? Lees ook ons artikel over het onderhoud van een veranda of overkapping als je daarna ook je overdekte buitenruimte wil aanpakken.
Voegen, trillen en afwerken
Als alle klinkers liggen, gaat de trilplaat erover. Zet er een rubberen zool of een stuk tapijt onder om krassen te voorkomen - zeker bij keiklinkers. Daarna strooi je voegzand over het vlak en veeg je het met een bezem in de voegen. Weer trillen, opnieuw inzanden. Na twee rondes zitten de meeste voegen vol. Wat er nog open is, vult zich na de eerste regen vanzelf aan.
Wil je minder onkruid? Gebruik polymeer voegzand. Dat hecht zodra het nat wordt en is vrijwel ondoordringbaar voor onkruidzaad. Iets duurder dan gewoon voegzand, maar het bespaart je jaar na jaar wieden.
De randen werk je af met een borduurband of een rij staande klinkers als kantopsluiting. Zonder afsluitende rand waait je bestrating vroeg of laat uit - de klinkers aan de buitenzijde schuiven langzaam op.
Kosten en hoeveel tijd je kwijt bent
Voor een terras van 15 tot 20 m² ben je met twee mensen al gauw een vol weekend bezig. Dag één: uitgraven en fundering aanleggen. Dag twee: klinkers leggen en voegen. Aan materiaalkosten reken je €20 tot €70 per m², afhankelijk van het type klinker. Gereedschaphuur (trilplaat, klinkersnijder) kost €50 tot €80 voor een weekend.
Een vakman rekent op dit moment €60 tot €100 per m² aan arbeidsloon bovenop het materiaal. Voor een terras van 20 m² scheelt dat al gauw €1.200 tot €2.000. Meer dan genoeg reden om het zelf te doen. Wil je goed voorbereid zijn op het totale plaatje? In ons artikel over de juiste volgorde voor een verbouwing lees je hoe je dit soort klussen slim plant.
Vergunning en kleurmatching: dit vergeten de meeste mensen
Is je terras groter dan 30 m² of grenst het aan gemeentegrond? Dan kan een omgevingsvergunning nodig zijn, afhankelijk van je gemeente. Even checken via het Omgevingsloket kost je vijf minuten en voorkomt een boete of een sloopbevel achteraf.
En dan nog iets dat bijna iedereen vergeet: bestel al je klinkers uit dezelfde productiecharge, ook als je er later nog een palletje bij wil. Tussen twee batches kan de kleur net iets afwijken - dat zie je pas als het terras al ligt en niet meer terug te draaien is. Bestel liever iets te veel dan te weinig.